Legal Alert – Nowe regulacje antykorupcyjne

Projekt ustawy o jawności życia publicznego – nowe regulacje antykorupcyjne

Rada Ministrów proceduje nad projektem ustawy o jawności życia publicznego („Projekt”) zakładającym, obok dyskutowanych zmian w zasadach dostępu obywateli do informacji publicznej, szereg obowiązków i obostrzeń w zakresie przeciwdziałania korupcji, które nie były do tej pory przedmiotem kompleksowego uregulowania.

Projekt ma zastosowanie do średnich i dużych przedsiębiorców w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Przewiduje się obowiązek opracowania, wdrożenia i skutecznego stosowania kodeksu antykorupcyjnego, procedur antykorupcyjnych, procedur postępowania w sprawie zgłoszenia nieprawidłowości, procedur unikania mechanizmów służących finansowaniu kosztów, udzielania korzyści majątkowych i osobistych. Wymaga się ponadto implementacji zasady zakazu podejmowania decyzji w przedsiębiorstwie w oparciu o działania korupcyjne czy opracowanie i wdrożenie wewnętrznych procedur postępowania w sprawie zgłoszenia nieprawidłowości.

Projekt przewiduje ponadto możliwość nadawania przez prokuratora statusu sygnalisty osobie fizycznej lub przedsiębiorcy zgłaszającej wiarygodne informacje o podejrzeniu popełnienia określonych ustawą przestępstw (min. płatna protekcja, czynne łapownictwo, przestępstwa związane z zakłócaniem przetargów publicznych). Status sygnalisty wpływa istotnie na trwałość stosunku pracy.

Brak opracowania wewnętrznych procedur antykorupcyjnych lub stosowanie ich w sposób pozorny bądź nieskuteczny zagrożone będzie karą pieniężną w wysokości od 10 tysięcy do 10 milionów złotych. Ponadto, tak ukarany przedsiębiorca  traci możliwość ubiegania się o uzyskanie zamówienia publicznego w okresie 5 lat od daty uprawomocnienia się orzeczenia o wymierzeniu kary.

Dodatkowo, Projekt przewiduje możliwość pociągnięcia do odpowiedzialności karnej i nałożenia kary grzywny na kierownika jednostki w razie zaniechań w opracowaniu lub stosowaniu wewnętrznych procedur antykorupcyjnych. Analogiczna kara przewidziana jest w razie stosowania antykorupcyjnych procedur wdrożonych w sposób pozorny lub nieskutecznie stosowanych w sytuacji, w której osobie zatrudnionej w tej jednostce postawiony zarzuty popełnienia określonych ustawą przestępstw. Co ważne dla przedsiębiorców, w obecnym kształcie projektu, wyżej opisana odpowiedzialność karna przewidziana jest wyłącznie dla kierownika jednostki sektora finansów publicznych.

Według stanu na dzień 12 marca 2018 Projekt w dalszym ciągu procedowany jest przez Rządowe Centrum Legislacji. Z uwagi na liczbę zgłaszanych do tej pory uwag i wątpliwości do Projektu nie jest znana data przekazania go pod obrady Sejmu, tym niemniej, liczyć należy się z krótkim vacatio legis a w efekcie, z relatywnie krótkim czasem na podjęcie działań zmierzających do zapewnienia zgodności funkcjonowania przedsiębiorstw z wymogami projektowanej ustawy.

Oczywistym jest, że wraz z uchwaleniem ustawy powstanie konieczność weryfikacji stanu zgodności reguł antykorupcyjnych w Państwa przedsiębiorstwie z wymogami projektowanej ustawy. Proponujemy dokonanie wewnętrznego audytu stosowanych polityk i zabezpieczeń antykorupcyjnych. W razie potrzeby zaproponujemy nasze rekomendacje odnośnie do zmian stosowanych polityk; alternatywnie przygotujemy dla Państwa procesy i polityki antykorupcyjne i na życzenie przeprowadzimy proces ich wdrożenia.

Jeżeli są Państwo zainteresowani doradztwem w powyższym zakresie, uprzejmie prosimy o kontakt.