Aktualności

Legal Alert: Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych

Aktualnie w Sejmie trwają prace legislacyjne nad projektem nowej ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary (dalej „Projekt”, „Ustawa”).

Projekt przewiduje zasadniczą zmianę zasad odpowiedzialności podmiotów zbiorowych, w tym m.in. spółek z o.o. i spółek akcyjnych oraz innych osób prawnych, za przestępstwa oraz przestępstwa skarbowe.

W odróżnieniu od dotychczasowych przepisów, warunkiem pociągnięcia podmiotu zbiorowego do odpowiedzialności karnej nie będzie już uprzednie skazanie za przestępstwo osoby fizycznej
(np. pracownika działającego w imieniu spółki). Po drugie, ustawodawca rezygnuje z zamkniętego katalogu przestępstw, za które może zostać pociągnięty do odpowiedzialności podmiot zbiorowy.

W projektowanym stanie prawnym wystarczającym do poniesienia odpowiedzialności karnej przez podmiot zbiorowy będzie fakt popełnienia przestępstwa (ściganego z oskarżenia publicznego) lub przestępstwa skarbowego oraz jego bezpośredni związek z działalnością danego podmiotu zbiorowego np. wręczenie w imieniu osoby prawnej korzyści majątkowej urzędnikowi decydującemu o wyniku przetargu publicznego, w którym podmiot zbiorowy bierze udział.

Co więcej, podmiot zbiorowy będzie mógł ponieść odpowiedzialność za czyny zabronione popełnione nie tylko przez członka jego organu (np. członka zarządu spółki) czy pracownika, lecz w skrajnym przypadku nawet przez pracownika jego podwykonawcy lub dostawcy (gdy czyn popełniony przez taką osobę pozostaje w związku z wykonywaniem umowy zawartej z podmiotem zbiorowym oraz gdy podmiot zbiorowy osiągnął korzyść w wyniku przestępstwa).

Dodatkowo, warunkiem odpowiedzialności karnej podmiotu zbiorowego ma być wina, rozumiana jako:

  • brak należytej staranności w wyborze osoby będącej sprawcą przestępstwa lub nadzorze nad taką osobą lub
  • istnienie nieprawidłowości w organizacji, która umożliwiła lub ułatwiła popełnienie przestępstwa.

Stwierdzenie ewentualnej odpowiedzialności podmiotu zbiorowego za popełnienie konkretnego czynu zabronionego będzie wiązało się z ryzykiem nałożenia dotkliwych kar, w szczególności kary pieniężnej sięgającej w niektórych przypadkach nawet 60 mln złotych lub w skrajnym przypadku rozwiązania podmiotu zbiorowego.

Zwraca uwagę przyjęte w Projekcie rozwiązanie polegające na odejściu od powiązania wysokości kary pieniężnej z wysokością przychodu osiąganego przez podmiot zbiorowy. Rozwiązanie to umożliwi orzeczenie kary pieniężnej wobec podmiotu zbiorowego, nie wykazującego przychodu, a posiadającego majątek.

Podjęcie przez podmiot zbiorowy właściwych działań w tym zakresie umożliwi wykazanie dochowania przez niego należytej staranności, a co za tym idzie – wyłączenie jego ewentualnej odpowiedzialności karnej (nawet w razie popełnienia przestępstwa).

Projekt nie wskazuje konkretnych rozwiązań, jakie podmioty zbiorowe powinny wdrożyć w celu ograniczenia lub wyłączenia ewentualnej odpowiedzialności w związku z wejściem w życie Ustawy. W związku z tym każdy podmiot (w szczególności osoby prawne) powinien przeanalizować obszary swojej działalności, w których może istnieć ryzyko popełnienia przestępstwa, opracować i wdrożyć stosowne regulacje wewnętrzne i polityki oraz w należyty sposób ułożyć swoje relacje umowne z dostawcami lub podwykonawcami.

Przykładowe procedury, które mogą wymagać wprowadzenia przez podmioty zbiorowe, to kodeks postępowania, polityka przeciwdziałania korupcji, czy procedura zgłaszania nadużyć w organizacji.

Przedsiębiorcy już teraz powinni rozpocząć działania, aby odpowiednio zabezpieczyć się przed ewentualnymi konsekwencjami/sankcjami, które mogą zostać nałożone po wejściu w życie Ustawy.

Kancelaria KPMG D.Dobkowski wspiera swoich klientów w zakresie przeglądu obszarów działalności firmy i potencjalnych ryzyk powstania odpowiedzialności oraz dostosowania wewnętrznych polityk, procedur, procesów i dokumentów do nowych regulacji.

Oferujemy w szczególności kompleksowe doradztwo w zakresie:

  • identyfikacji ryzyk dla konkretnego podmiotu zbiorowego (organizacji) z punktu widzenia Ustawy (ryzyk popełnienia konkretnych przestępstw);
  • weryfikacji dotychczasowych procedur zarządzania zgodnością („compliance”) funkcjonujących w organizacji oraz zakresu i stopnia ich wdrożenia;
  • przygotowania nowych procedur, polityk czy procesów (w przypadku braku dotychczasowych) oraz propozycji ich skutecznego wdrożenia w organizacji;
  • weryfikacji postanowień umów zawartych i zawieranych przez organizację z jej podwykonawcami lub dostawcami, z uwzględnieniem zasad odpowiedzialności określonch w Projekcie;
  • dostosowanych do działalności konkretnej organizacji szkoleń dla pracowników i kadry zarządzającej, pomagających przygotować się do wymogów Ustawy;
  • bieżącej obsługi i analiz związanych z dostosowaniem działalności klienta do wymogów Ustawy.

Jeżeli moglibyśmy Państwu pomóc w powyższych kwestiach, uprzejmie prosimy o kontakt.

kongres

IX Kongres Podatków i Rachunkowości KPMG

Zapraszamy na dziewiątą edycję Kongresu Podatków i Rachunkowości KPMG, który odbędzie się 15 stycznia 2019 roku w Warszawie. Jest to największe tego typu wydarzenie w Polsce, skierowane do prezesów i członków zarządów oraz przedstawicieli kadry zarządzającej odpowiedzialnej za obszary podatkowe i rachunkowe w przedsiębiorstwach – dyrektorów finansowych, głównych księgowych oraz szefów sprawozdawczości finansowej i controllingu.

Czytaj dalej

Legal Alert - zakaz blokowania geograficznego

Legal Alert – zakaz blokowania geograficznego

Szanowni Państwo,

dnia 3 grudnia br. weszło w życie unijne Rozporządzenie nr 2018/302 w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego oraz innych form dyskryminacji klientów ze względu na przynależność państwową, miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności na rynku wewnętrznym („Rozporządzenie”).

Czytaj dalej

Wynagrodzenie na rachunek bankowy czyli zmiany w Kodeksie Pracy

Z dniem 1 stycznia 2019 r. wejdzie w życie nowelizacja Kodeksu Pracy. Jednym z ważniejszych postanowień jest zmiana „domyślnej” formy wypłaty wynagrodzenia – z gotówkowej (funkcjonującej obecnie) na bezgotówkową. Pracownik będzie jednak miał wybór formy, w jakiej otrzyma swoje pieniądze.

Czytaj dalej

Zakaz handlu w niedzielę – jest projekt zmian

Zakaz handlu w niedzielę – jest projekt zmian

W ubiegły wtorek, 20 listopada 2018 r. posłowie Prawa i Sprawiedliwości złożyli w Sejmie projekt zmian w ustawie o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni. Projekt przewiduje wprowadzenie zmian w 6 z 32 wyjątków od zakazu handlu.

Czytaj dalej

Utrata urlopu bez wniosku pracownika jest niezgodna z prawem – wyrok TSUE

Utrata urlopu bez wniosku pracownika jest niezgodna z prawem – wyrok TSUE

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w rozstrzygnięciu z 6 listopada 2018 r. stwierdził, że niezgodne z prawem unijnym jest pozbawienie pracownika corocznego płatnego urlopu (lub ekwiwalentu pieniężnego – w razie jego niewykorzystania w razie zakończenia stosunku pracy) nawet jeżeli pracownik nie złożył wniosku o jego wykorzystanie.

Czytaj dalej

Redukcja zużycia plastiku w UE wchodzi na nowy poziom

Redukcja zużycia plastiku w UE wchodzi na nowy poziom

W dniu 24 października 2018 r. Parlament Europejski przegłosował zakaz sprzedaży jednorazowych produktów plastikowych, takich jak m.in. talerzyki, sztućce, słomki, a nawet patyczki do uszu. Zakaz wprowadzania takich produktów ma obowiązywać od 2021 r.

Czytaj dalej