Ta strona używa plików „Cookies”
Korzystanie ze strony bez zmiany ustawień przeglądarki w tym zakresie, oznacza zgodę na ich używanie. Więcej informacji na ten temat znajduje się w naszej polityce prywatności. X

Wsparcie w dostosowaniu do nowych rozwiązań unijnych w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Wsparcie w dostosowaniu do nowych rozwiązań unijnych w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

IV Dyrektywa AML – nowe rozwiązania unijne, które mają być wdrożone przez kraje członkowskie UE

W dniu 20 maja 2015 r. została przyjęta Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/849 w sprawie zapobiegania wykorzystywaniu systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu (potocznie zwana IV Dyrektywą), zastąpiła tzw. III Dyrektywę AML.

Wprowadza ona szereg nowych rozwiązań, które mają wzmocnić i uszczelnić dotychczasowe przepisy w zakresie AML, ułatwić instytucjom obowiązanym skuteczniejszą realizację zadań w zakresie przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, a także poprawić koordynację kontroli przeprowadzanych przez poszczególne jednostki współpracujące z Generalnym Inspektorem Informacji Finansowej.

Przepisy nowej Dyrektywy z pewnością wymuszą na instytucjach obowiązanych wprowadzenie odpowiednich zmian do ich regulacji wewnętrznych, a także nałożą na podmioty gospodarcze nie posiadające statusu instytucji obowiązanej nowych obowiązków.

Czas na wdrożenie

Państwa członkowskie Unii Europejskiej zostały zobowiązane do wprowadzenia w życie krajowych przepisów ustawowych, wykonawczych oraz administracyjnych niezbędnych do wykonania Dyrektywy 2015/849 do dnia 26 czerwca 2017 r.

Powyższa data jest datą pełnej gotowości do stosowania nowych przepisów. Nie mniej jednak ich stosowanie na gruncie polskim będzie uzależnione od implementowania Dyrektywy, tj. dokonania stosownych zmian w polskim prawie.

Najważniejsze zmiany wprowadzone IV Dyrektywą AML

Główne zmiany wynikające z nowej Dyrektywy dotyczą m.in.:

  • poszerzenia katalogu instytucji obowiązanych,
  • wprowadzenia definicji m.in.: grupy, relacji korespondenckich, podmiotu świadczącego usługi na rzecz trustów i spółek,
  • modyfikacji definicji m.in.: beneficjenta rzeczywistego, osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne (PEP),
  • wprowadzenia obowiązku dokonania oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu na poziomie krajowym,
  • rozszerzenia obowiązku dokonania oceny ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu na poziomie instytucji obowiązanej,
  • zmiany zasad oceny systemów przeciwdziałania prania pieniędzy i finansowania terroryzmu państw trzecich (odejście od listy tzw. „państw równoważnych”),
  • zmian w procedurze stosowania środków bezpieczeństwa finansowego przez instytucje obowiązane,
  • wprowadzenia obowiązku posiadania procedur w zakresie prania pieniędzy i finansowania terroryzmu na poziomie grupy,
  • wprowadzenia rejestru informacji o beneficjentach rzeczywistych osób prawnych i innych podmiotów prawnych,
  • rozszerzenia katalogu sankcji nakładanych za naruszenia przez instytucje obowiązane obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniem terroryzmu.

Z punktu widzenia instytucji obowiązanych najistotniejsze zmiany będą dotyczyły:

Zmian w zakresie identyfikacji beneficjenta rzeczywistego

W odniesieniu do beneficjentów rzeczywistych nowe przepisy unijne kładą większy nacisk na obowiązek ich identyfikacji. Obecnie obowiązujące przepisy nakazują instytucjom obowiązanym jedynie „podejmowanie czynności, z zachowaniem należytej staranności, w celu identyfikacji beneficjenta rzeczywistego”. Przepisy IV Dyrektywy nakazują dokonywanie takiej identyfikacji z uwzględnieniem tzw. własności bezpośredniej, a także w uzasadnionych przypadkach również własności pośredniej.

Istotnym novum jest także możliwość uznania za beneficjenta rzeczywistego, w pewnych okolicznościach, osoby fizycznej zajmującej wyższe stanowisko kierownicze w danym podmiocie, a co się z tym wiąże – obowiązek przechowywania odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej podjęte działania.

Zmian podejścia do analizy ryzyka

Komisja Europejska będzie zobowiązana jako pierwsza do przeprowadzenia (do dnia 26 czerwca 2017 r.) oceny ryzyka związanego z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu, które może mieć wpływ na rynek wewnętrzny i jest związane z działalnością transgraniczną. Na podstawie oceny ryzyka dokonywanej przez Komisję Europejską (ocena będzie aktualizowana co dwa lata), kolejno zobowiązane do tego będą państwa członkowskie i instytucje obowiązane.

Transakcji ponadprogowych

Nowa Dyrektywa obniża poziom transakcji gotówkowych podlegających rejestracji dla przedsiębiorców zajmujących się szeroko pojętym handlem, z 15.000 Eur do 10.000 Eur (bez względu na fakt, czy jest to transakcja pojedyncza, czy też stanowi kilka powiązanych ze sobą operacji).

Klasyfikacji klientów jako PEP

Kolejna zmiana polega na rozszerzeniu definicji osoby zajmującej eksponowane stanowisko polityczne, tzw. PEP (Politically Exposed Person), na osoby krajowe, oraz jednolitego traktowania przez instytucje obowiązane krajowych i zagranicznych PEP.

Ponadto, w przypadku zaprzestania sprawowania znacznej funkcji publicznej w państwie członkowskim lub w państwie trzecim lub znaczącej funkcji publicznej w organizacji międzynarodowej, instytucja obowiązana będzie musiała uwzględnić ten fakt przy analizie ryzyka okres co najmniej 12 miesięcy od daty zaprzestania pełnienia takiej funkcji.

Zaostrzenia kar finansowych

IV Dyrektywa AML znacząco zaostrza kary finansowe związane z nieprzestrzeganiem przepisów dotyczących przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, a także wprowadza obowiązek publikacji decyzji o nałożeniu kar, z uwzględnieniem danych osób odpowiedzialnych w ukaranej instytucji za przestrzeganie wymogów związanych z AML.

Wsparcie KPMG

KPMG zatrudnia ekspertów zajmujących się problematyką przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, którzy w uzgodnionym zakresie mogą przeprowadzić analizę zgodności Państwa organizacji z wymogami prawnymi w tym zakresie, a także wskazać zakres niezbędnych zmian. Oferujemy również pomoc w reprezentowaniu Państwa instytucji przez organem nadzoru.

Niewątpliwie dostosowania do nowych przepisów będą wymagały regulacje wewnętrzne obowiązujące w instytucjach obowiązanych.

Oczekuje się, że zakres zmian w polskim prawie, mających na celu implementację IV Dyrektywy będzie znaczny i obejmie szereg obszarów. Pomimo iż polski ustawodawca nie dokonał jeszcze tych zmian, to warto podjąć już działania mające na celu zidentyfikowanie obszarów wymagających zmian dostosowawczych.